Kalp Ameliyatı Sonrası Geçici Kalp Pili Telleri

Kalp ameliyatından sonra göğüs derisinden çıkan ince tellerin ne olduğu sıkça sorulur. Bunlar
geçici kalp pili telleridir. Ameliyat sonrası ilk günlerde kalp ritmini güvence
altına almak için yerleştirilir ve çoğu hastada taburculuktan önce çıkarılır. Bu yazıda tellerin
görevini ve çıkarılma sürecini anlatıyoruz.

Geçici kalp pili telleri nedir?

Bu teller, ameliyatın sonunda göğüs kapatılmadan önce kalbin yüzeyine hafifçe tutturulan ince,
yalıtılmış tellerdir. Diğer uçları göğüs derisinden dışarı çıkar. Tıbbi adları epikardiyal pil
telleridir. Kalbin sağ kulakçığına, sağ ventrikülüne ya da her ikisine birden yerleştirilebilir.

Teller normalde hiçbir işlev görmez; yalnızca gerektiğinde kullanılmak üzere hazır bekler. İhtiyaç
olursa, göğüs dışındaki uçlar kutu büyüklüğünde harici bir pil cihazına bağlanır. Cihaz, kalbe
düzenli ve zararsız elektrik uyarıları göndererek kalbin belirli bir hızda atmasını sağlar.

Neden takılır?

Kalp ameliyatından sonra ritim bozuklukları sık görülür. Ameliyat sırasında kalbin durdurulması,
kalp dokusunun ödemi, kalbin iletim sistemine yakın bölgelerde çalışılması ve kullanılan ilaçlar
bu duruma katkıda bulunabilir. Geçici pil telleri şu durumlarda işe yarar:

• Yavaş kalp hızı: Kalp çok yavaş atarsa pil hızı artırır.
• İleti bloğu: Kulakçıktan ventriküle elektrik geçişi aksarsa, pil bu geçişi
  destekler.
• Pompa desteği: Kalp hızının biraz artırılması, ameliyat sonrası ilk saatlerde
  kalbin daha verimli pompalamasına yardımcı olabilir.
• Bazı hızlı ritimler: Belirli ritim bozukluklarında pil teli tanı ve tedavi
  amacıyla kullanılabilir.

Kapak ameliyatlarında, özellikle aort ve mitral kapak ameliyatlarından sonra iletim sorunları biraz
daha sık görülebilir. Bu nedenle teller birçok merkezde rutin olarak takılır.

Teller takılıyken dikkat edilecekler

Tellerin çıkış yeri pansumanla kapatılır. Kullanılmadıkları sürece uçları yalıtılmış hâlde saklanır.
Hastanın ve ailenin dikkat etmesi gerekenler şunlardır:

• Tellere dokunmayın ve çekmeyin.
• Pansumanın ıslanmamasına dikkat edin.
• Pil cihazı bağlıysa cihazın yere düşmemesine ve kablonun gerilmemesine özen gösterin.
• Tellerin bulunduğu bölgede yeni başlayan ağrı, akıntı ya da kızarıklık olursa bildirin.

Tellerin varlığı yürümenize ve günlük bakımınıza engel değildir. Ameliyat sonrası erken hareket
teşvik edilir.

Teller ne zaman ve nasıl çıkarılır?

Ritim birkaç gün boyunca pile ihtiyaç duymadan düzenli seyrederse teller çıkarılır. Bu genellikle
taburculuktan önce, çoğu zaman göğüs tüplerinin alınmasından sonra yapılır. Göğüs tüpleriyle ilgili
bilgiler için göğüs tüpü yazımıza bakabilirsiniz.

Çıkarma işlemi hasta yatağında yapılır:

1. Kan pıhtılaşma değerleri kontrol edilir; kan sulandırıcı kullanan hastalarda zamanlama buna göre
   ayarlanır.
2. Pansuman açılır ve teli deriye tutturan dikiş varsa kesilir.
3. Tel, yavaş ve sabit bir çekişle çıkarılır.
4. Tellerin tam olarak çıktığı kontrol edilir ve bölgeye pansuman yapılır.

Çoğu hasta bu sırada hafif bir çekilme hissi duyar. İşlem kısa sürer ve genellikle ağrı kesici
gerektirmez.

Tel çekildikten sonra neden yatakta beklenir?

Teller kalbin yüzeyinden çıkarıldığı için, çok nadir de olsa o bölgede küçük bir kanama olabilir.
Kalbin çevresinde kan birikmesi tehlikeli bir durumdur ve erken fark edilmelidir. Bu nedenle tellerin
çekilmesinden sonra hastanın bir süre yatakta kalması, tansiyon ve nabzının düzenli olarak ölçülmesi
istenir. Bu süre hastaneye göre değişir.

Bazı durumlarda tel çekilirken dirençle karşılaşılabilir. Bu durumda tel zorla çekilmez; deriye yakın
bir noktadan kesilerek geri kalan kısmı vücutta bırakılabilir. Kalan küçük tel parçası genellikle bir
sorun yaratmaz. Bunu bilmeniz, ileride bir görüntülemede fark edildiğinde doğru bilgi vermenizi
sağlar.

Kalıcı kalp pili gerekir mi?

Kalp ameliyatı olan hastaların büyük çoğunluğunda ritim sorunları geçicidir ve günler içinde
kendiliğinden düzelir. Az sayıda hastada ise iletim sorunu kalıcı olabilir. Bu durumda, yeterli süre
beklendikten sonra kalıcı kalp pili takılması gündeme gelir. Kalıcı pil, deri altına yerleştirilen
küçük bir cihazdır ve ayrı bir işlemle takılır.

Bu karar, ritmin gün gün izlenmesi ve gerekirse ritim uzmanlarının görüşü alınarak verilir.
Hastanede kalış süresini etkileyebilir; ayrıntılar için
hastanede kalış yazımıza göz atabilirsiniz.

Ameliyat sonrası sık görülen ritim sorunları

Kalp ameliyatından sonra en sık görülen ritim bozukluğu atriyal fibrilasyondur. Kulakçıkların
düzensiz çalıştığı bu durum çarpıntı, halsizlik ya da nefes darlığına yol açabilir. Çoğu zaman ilk
günlerde ortaya çıkar ve ilaçlarla kontrol altına alınır. Geçici pil telleri bu dönemde bazen ritmin
değerlendirilmesine de yardımcı olur.

Taburculuk sonrası dönemde de ritim takibi önemlidir. Kontrol muayenelerinde EKG çekilir, gerekirse
uzun süreli ritim kaydı yapılır. Kontrol planı için
kontrol takvimi yazımıza bakabilirsiniz.

Evde hangi belirtileri izlemelisiniz?

• yeni başlayan ya da sürekli çarpıntı
• nabzın çok yavaş ya da çok düzensiz olması
• baş dönmesi ve yorgunluk
• tel çıkış yerlerinde akıntı ya da kızarıklık

Sık sorulan sorular

Pil telleri bana elektrik çarpması yaşatır mı?

Hayır. Pil cihazının verdiği uyarılar çok düşük enerjilidir ve genellikle hissedilmez.

Teller çekilirken acı hisseder miyim?

Çoğu hasta yalnızca hafif bir çekilme hisseder. İşlem kısa sürer.

İçimde tel parçası kalırsa MR çektirebilir miyim?

Bu konuyu MR öncesinde mutlaka hekiminize ve görüntüleme ekibine bildirin. Değerlendirmeyi onlar
yapar.

Ameliyattan sonra kalıcı pil takılma ihtimali yüksek mi?

Hastaların büyük çoğunluğunda gerekmez. İhtiyaç, ritmin birkaç gün izlenmesiyle belirlenir.