Kalp Ameliyatı Öncesi Kullanılan İlaçlar: Hangileri Gözden Geçirilir?

Kalp ameliyatı öncesi ilaçlar mutlaka gözden geçirilir. Bazı ilaçlar ameliyata kadar sürdürülür,
bazıları ise belirli bir süre önce düzenlenir. Bu yazı hangi ilaç gruplarının neden önemli olduğunu
ve ekibinizle nasıl iş birliği yapabileceğinizi anlatıyor. Hiçbir ilacı kendi başınıza
kesmeyin ya da başlamayın.

Neden bu kadar önemli?

Kalp ameliyatı büyük bir ameliyattır. Kullanılan ilaçlar kanamayı, tansiyonu, kan şekerini, böbrek
fonksiyonlarını ve anestezinin etkisini değiştirebilir. Bir ilacın gereksiz yere kesilmesi pıhtı ya
da kalp krizi riskini artırabilir; gerekli olduğu hâlde kesilmemesi ise kanama riskini yükseltebilir.

Bu dengeyi kurmak ekibin işidir. Sizin göreviniz, kullandığınız her şeyi eksiksiz
bildirmektir. Birden fazla hekime gidiyorsanız, her birinin yazdığı ilaçları aynı listede toplamak
özellikle önemlidir; çünkü hekimler birbirlerinin reçetelerini her zaman göremeyebilir.

Eksiksiz bir ilaç listesi nasıl hazırlanır?

Listeye yalnızca reçeteli ilaçları değil, düzenli ya da ara sıra kullandığınız her şeyi yazın:

• reçeteli ilaçlar (etken madde ve kullanım sıklığıyla birlikte)
• reçetesiz alınan ağrı kesiciler ve soğuk algınlığı ilaçları
• vitaminler, mineraller ve besin takviyeleri
• bitkisel ürünler, bitki çayları ve karışımlar
• göz damlaları, spreyler, kremler ve bantlar
• daha önce ilaçlara karşı yaşadığınız alerji ya da yan etkiler

En kolay yol, tüm ilaç kutularını bir poşete koyup muayeneye götürmektir. Böylece yanlış okuma ya da
unutma riski azalır.

Özel dikkat gerektiren ilaç grupları

Kan sulandırıcılar ve pıhtı önleyiciler

Ameliyat öncesi kan sulandırıcı kullanımı en çok soru sorulan konudur. Bu grupta farklı etki
biçimlerine sahip ilaçlar vardır. Bazıları ameliyattan belirli bir süre önce durdurulur, bazılarında
ise geçici olarak başka bir iğne tedavisine geçilir. Bazı hastalarda ise ilaç ameliyata kadar
sürdürülür.

Karar; ilacın türüne, neden kullanıldığına (örneğin yakın zamanda takılmış stent, mekanik kapak ya da
ritim bozukluğu) ve ameliyatın aciliyetine göre verilir. Mekanik kapak hastalarındaki özel durumu
INR takibi yazımızda anlattık.

Şeker ilaçları ve insülin

Ameliyat öncesi açlık döneminde kan şekeri düşebilir ya da yükselebilir. Bazı ağızdan alınan şeker
ilaçları ameliyat öncesinde bir süre durdurulabilir; insülin dozları ise genellikle yeniden
düzenlenir. Şeker kontrolünün önemi için
diyabetli hastada bypass yazımıza bakabilirsiniz.

Tansiyon ve kalp ilaçları

Beta blokerler gibi bazı kalp ilaçlarının ameliyata kadar sürdürülmesi çoğu zaman önerilir. Bazı
tansiyon ilaçları ise ameliyat sırasında tansiyonun fazla düşmesine yol açabileceğinden ameliyat
sabahı verilmeyebilir. Bu ayrım kişiye özeldir.

İdrar söktürücüler

Sıvı dengesi ve potasyum düzeyi üzerinde etkili oldukları için ameliyat öncesi dozları gözden
geçirilebilir.

Bitkisel ürünler ve takviyeler

Pek çok kişi bitkisel ürünleri “doğal, dolayısıyla zararsız” kabul eder. Oysa bazıları kanamayı
artırabilir, bazıları anestezi ilaçlarıyla etkileşebilir. Sarımsak, zencefil, ginkgo, sarı kantaron,
balık yağı ve yüksek miktarda E vitamini bu açıdan sıkça sorgulanan ürünlerdir. Ameliyat öncesi
bitkisel ürün kullanımını mutlaka bildirin; çoğu zaman ameliyattan bir süre önce bırakılması önerilir.

Ağrı kesiciler

Romatizma ve kas ağrıları için sık kullanılan bazı ağrı kesiciler kanama eğilimini artırabilir ve
böbrekleri zorlayabilir. Reçetesiz alındıkları için çoğu zaman listeye yazılmayı unuturlar. Son
haftalarda bu tür bir ilaç kullandıysanız ekibinize mutlaka söyleyin; ameliyat öncesi dönemde hangi
ağrı kesicinin sizin için daha uygun olduğunu hekiminiz belirler.

Bağışıklık sistemini etkileyen ilaçlar

Romatizmal hastalıklar, organ nakli ya da bazı cilt hastalıkları nedeniyle kullanılan kortizon ve
bağışıklık baskılayıcı ilaçlar yara iyileşmesini ve enfeksiyon riskini etkileyebilir. Bu ilaçların
bir kısmı aniden kesildiğinde ciddi sorunlara yol açabilir. Bu nedenle düzenleme, ilacı yazan hekim
ile kalp ekibinin birlikte vereceği bir karardır.

Ameliyat sabahı

Ameliyat sabahı hangi ilaçları küçük bir yudum suyla alacağınız, hangilerini almayacağınız size
yazılı olarak bildirilmelidir. Bu listeyi yanınızda bulundurun. Emin olmadığınız bir ilaç varsa
almadan önce servis hemşiresine ya da hekiminize sorun.

Ameliyattan sonra ilaçlar

Ameliyattan sonra ilaç listeniz büyük olasılıkla değişecektir. Yeni ilaçlar eklenebilir, bazı eski
ilaçlar kesilebilir ya da dozları değişebilir. Taburcu olurken:

• yeni ilaç listesini yazılı olarak alın
• evdeki eski ilaçlardan hangilerine devam edeceğinizi netleştirin
• her ilacın ne için verildiğini öğrenin
• kontrol tahlillerinin ne zaman yapılacağını sorun

Bazı hastalarda ameliyat sonrası kanama nedeniyle kan nakli gerekebilir; bununla ilgili
kan nakli yazımızı okuyabilirsiniz.

Kimler özellikle dikkatli olmalı?

• yakın zamanda stent takılmış ve çift pıhtı önleyici kullanan hastalar
• mekanik kapağı olan ya da ritim bozukluğu nedeniyle kan sulandırıcı kullananlar
• insülin ya da birden fazla şeker ilacı kullananlar
• böbrek hastalığı olanlar
• farklı hekimlerden farklı reçeteler alan ve çok sayıda ilaç kullanan kişiler

Sık sorulan sorular

Aspirin ameliyattan önce kesilir mi?

Kalp ameliyatı olacak hastaların birçoğunda aspirin sürdürülür, ancak bu herkes için geçerli
değildir. Kararı kalp ekibiniz verir; kendi başınıza kesmeyin.

Bitki çayı içmeye devam edebilir miyim?

Hangi bitkiyi ne sıklıkla tükettiğinizi ekibinize söyleyin. Bazı bitkiler kanamayı ya da ilaç
etkisini değiştirebilir; ameliyat öncesi bir süre ara vermeniz istenebilir.

İlacımı ameliyat sabahı yanlışlıkla aldım, ne yapmalıyım?

Hemen servis hemşiresine ya da hekiminize bildirin. Çoğu durumda önlem alınabilir; önemli olan
bunu gizlememektir.

Ameliyattan sonra eski ilaçlarıma dönebilir miyim?

Taburculukta size verilen listeye uyun. Eski ilaçlarınızdan hangilerine devam edeceğinizi
hekiminizle netleştirin.